Kỳ I: Định hướng cho tương lai

Đất nước bước vào thời điểm tổ chức Đại hội XIV với nhiều điều kiện thuận lợi chưa từng có song cũng đối diện những thách thức gay gắt. Sau gần 40 năm đổi mới, Việt Nam đã vươn lên nhóm quốc gia có thu nhập trung bình, giữ vững ổn định chính trị - xã hội, vị thế và uy tín quốc tế ngày càng được khẳng định.

Cơ hội đan xen thách thức chưa từng có

Chưa khi nào môi trường quốc tế tác động trực diện và sâu sắc đến Việt Nam như hiện nay. Theo Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF), tăng trưởng kinh tế toàn cầu giai đoạn 2024 - 2025 chỉ dao động quanh mức 2,8 - 3%, thấp hơn đáng kể so với mức trung bình dài hạn, phản ánh xu hướng suy giảm động lực tăng trưởng và phân mảnh chuỗi cung ứng. Cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn gia tăng, xung đột địa chính trị kéo dài, trong khi biến đổi khí hậu, già hóa dân số và cách mạng công nghiệp lần thứ tư tiếp tục tạo sức ép lớn lên mọi quốc gia, trong đó có Việt Nam.

Trong nước, sau gần 40 năm đổi mới, Việt Nam đã đạt được những thành tựu có ý nghĩa lịch sử. Theo đó, tăng trưởng kinh tế giai đoạn 2021 - 2025 đạt bình quân 6,3%/năm, thuộc nhóm nước tăng trưởng cao của khu vực và thế giới. Chất lượng tăng trưởng có những bước chuyển biến tích cực, các nguồn lực đầu tư phát triển được huy động và sử dụng hiệu quả hơn. Tăng trưởng kinh tế gắn kết chặt chẽ hơn với bảo đảm tiến bộ và công bằng xã hội.

Quốc phòng, an ninh không ngừng được củng cố, tăng cường; quan hệ đối ngoại và hội nhập quốc tế được nâng tầm. Công cuộc xây dựng, chỉnh đốn Đảng đạt nhiều kết quả rất quan trọng. Cuộc cách mạng về sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị theo hướng tinh, gọn, mạnh, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả đã đạt được những kết quả mang tính đột phá.

Tuy nhiên, phía sau những con số tích cực ấy là không ít lực cản: Năng suất lao động vẫn thấp so với nhiều nước trong khu vực; tăng trưởng còn dựa nhiều vào vốn và lao động; thể chế, hạ tầng, chất lượng nguồn nhân lực chưa theo kịp yêu cầu phát triển nhanh và bền vững. Nguy cơ rơi vào “bẫy thu nhập trung bình” vẫn hiện hữu nếu không có những đột phá mạnh mẽ về tư duy và mô hình phát triển.

Trong bối cảnh đó, Đại hội XIV mang trên mình sứ mệnh đặc biệt quan trọng: Tổng kết thực tiễn, nâng tầm lý luận, xác lập tầm nhìn và con đường phát triển đất nước giai đoạn 2026 - 2031, hướng tới mục tiêu trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045. Sau nhiều nhiệm kỳ nhấn mạnh ổn định và tăng trưởng, giờ đây đất nước cần bước chuyển mạnh mẽ hơn: Từ tăng trưởng theo chiều rộng sang phát triển dựa trên chất lượng, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và nguồn nhân lực chất lượng cao. Do đó, những vấn đề đặt ra tại Đại hội không còn là “có nên đổi mới hay không” mà là đổi mới thế nào cho nhanh hơn, bền vững hơn và hiệu quả hơn. Điều đó đòi hỏi tầm nhìn chiến lược sắc bén, bản lĩnh chính trị vững vàng và quyết tâm cải cách mạnh mẽ của Đảng.

Chào mừng Đại hội lần thứ XIV của Đảng.

Tầm nhìn chiến lược trong bối cảnh mới

Việt Nam đang đứng trước giai đoạn phát triển mới với nhiều mục tiêu chiến lược đã được đặt ra trong bối cảnh cũng rất mới. Dự thảo Văn kiện trình Đại hội XIV đã thể hiện tầm nhìn chiến lược, tinh thần đổi mới và khát vọng bứt phá trong tư duy phát triển đất nước.

Các định hướng lớn như: Hoàn thiện thể chế, thúc đẩy chuyển đổi số, phát triển kinh tế xanh, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, mở rộng hội nhập quốc tế sâu rộng… cho thấy Đảng đã chủ động nắm bắt xu thế toàn cầu trong bối cảnh thế giới chuyển dịch mạnh mẽ bởi công nghệ, biến đổi khí hậu và cạnh tranh địa kinh tế.

Dự thảo Báo cáo chính trị khẳng định xác lập mô hình tăng trưởng mới, lấy khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số quốc gia làm động lực chính, đồng thời xác định kinh tế tư nhân là một động lực quan trọng của nền kinh tế. Đây là bước chuyển có ý nghĩa chiến lược, hướng tới phát triển độc lập, tự chủ và bền vững trong hội nhập sâu rộng.

Điểm đáng chú ý là khát vọng ấy không còn dừng ở mục tiêu định tính mà được cụ thể hóa bằng các trụ cột rõ ràng: Nền kinh tế tri thức, xã hội số, quản trị quốc gia hiện đại; con người Việt Nam phát triển toàn diện; quốc phòng, an ninh vững chắc; văn hóa trở thành sức mạnh nội sinh quan trọng.

Trong các chỉ đạo chiến lược gần đây, Tổng Bí thư Tô Lâm nhiều lần nhấn mạnh yêu cầu xây dựng năng lực tự chủ chiến lược của quốc gia, coi đây là điều kiện tiên quyết để Việt Nam đứng vững và vươn lên trong môi trường cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt. Tự chủ không có nghĩa là khép kín mà là đủ năng lực làm chủ vận mệnh phát triển, đủ bản lĩnh lựa chọn con đường đi phù hợp với lợi ích quốc gia - dân tộc.

Một điểm xuyên suốt trong dự thảo Văn kiện và các chỉ đạo của Tổng Bí thư là tinh thần hành động quyết liệt. Khát vọng hùng cường chỉ có ý nghĩa khi được chuyển hóa thành chương trình, kế hoạch và kết quả cụ thể.

Thực tiễn những năm qua cho thấy, không ít chủ trương đúng đã bị “hao mòn” trong khâu tổ chức thực hiện. Vì vậy, Văn kiện Đại hội XIV đặc biệt nhấn mạnh trách nhiệm của người đứng đầu, yêu cầu xây dựng đội ngũ cán bộ đủ phẩm chất, năng lực và bản lĩnh, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung.

Tổng Bí thư Tô Lâm cũng nhiều lần khẳng định: Bước vào kỷ nguyên mới, Việt Nam không thể phát triển bằng tư duy cũ và cách làm cũ. Đổi mới phải toàn diện, từ tư duy lãnh đạo đến phương thức quản trị, từ xây dựng chính sách đến tổ chức thực thi, lấy hiệu quả thực tiễn và sự hài lòng của nhân dân làm thước đo.

Nhìn tổng thể, dự thảo Văn kiện Đại hội XIV cho thấy sự kết tinh giữa lý luận và thực tiễn, giữa khát vọng dân tộc và yêu cầu phát triển trong bối cảnh mới. Đây là tầm nhìn không chỉ để định hướng, mà để dẫn dắt hành động, khơi dậy và quy tụ mọi nguồn lực cho mục tiêu phát triển nhanh, bền vững.

Khi tầm nhìn chiến lược được hiện thực hóa bằng quyết tâm chính trị cao, tổ chức thực hiện hiệu quả và sự đồng lòng của toàn xã hội, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc

Việt Nam sẽ không chỉ là một thông điệp, mà trở thành hiện thực sinh động trên con đường xây dựng đất nước hùng cường, thịnh vượng vào năm 2045.

Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng dự kiến diễn ra trong thời gian 7 ngày, từ ngày 19 đến 25/1, tại Thủ đô Hà Nội, với 1.586 đại biểu đại diện cho hơn 5 triệu đảng viên, dự Đại hội. Đại hội diễn ra trong một thời điểm đặc biệt: Đất nước bước vào giai đoạn bản lề của hành trình hiện thực hóa khát vọng phát triển đến năm 2045, trong khi thế giới đang chuyển động nhanh, phức tạp và khó lường hơn bao giờ hết. Trong bối cảnh đó, Đại hội XIV không chỉ mang ý nghĩa tổng kết một nhiệm kỳ mà còn là dấu mốc chiến lược định hình con đường phát triển của Việt Nam trong nhiều thập niên tới.

Linh Thư

(Theo: dantri.com.vn)